زینب كبرى سلام الله علیها،پیامبر خون شهداى كربلا و همراه حسین«علیه السلام»در نهضت خونین عاشورا .حضرت زینب،دختر امیر المؤمنین و فاطمه زهرا«علیها سلام»در سال پنجم هجرى،روز   5 جمادى الأولى در مدینه،پس از امام حسین «علیه السلام»به دنیا آمد.از القاب اوست:عقیله بنى هاشم،عقیله طالبیین،موثقه،عارفه،عالمه،محدثه،فاضله،كامله،عابده آل على.زینب را مخفف«زین اب»دانسته‏اند،یعنى زینت پدر.

امام حسین«علیه السلام»هنگام دیدار،به احترامش از جا برمى‏خاست.زینب كبرى،از جدش رسول خدا و پدرش امیر المؤمنین و مادرش فاطمه زهرا«سلام الله علیها»حدیث روایت كرده است.این بانوى بزرگ،داراى قوت قلب،فصاحت زبان،شجاعت،زهد و ورع،عفاف و شهامت فوق العاده بود. شوهرش،عبد الله بن جعفر(پسر عموى خودش)بود.از این ازدواج،دو پسر حضرت زینب به نامهاى محمد و عون،در كربلا به شهادت رسیدند.

وقتى امام حسین«علیه السلام»پس از امتناع از بیعت با یزید،از مدینه به قصد مكه خارج شد، زینب نیز با این دو فرزند،همراه برادر گشت.در طول نهضت عاشورا،نقش فداكاریهاى عظیم زینب،بسیار بود.سرپرست كاروان اسیران اهل بیت و مراقبت كننده از امام زین العابدین«علیه السلام»و افشاگر ستمگرى‏هاى حكام اموى با خطبه‏هاى آتشین بود.زینب،هم دختر شهید بود،هم خواهر شهید،هم مادر شهید،هم عمه شهید.پس از عاشورا و در سفر اسارت،در كوفه و دمشق،خطابه‏هاى آتشینى ایراد كرد و رمز بقاى حماسه كربلا و بیدارى مردم گشت.پس از بازگشت به مدینه نیز،در مجالس ذكرى كه براى شهداى كربلا داشت،به سخنورى و افشاگرى مى‏پرداخت.وى به«قهرمان صبر»شهرت یافت.

در سال 63 و به نقلى 65 هجرى درگذشت.قبرش در زینبیه(در سوریه كنونى)است.

برخى نیز معتقدند مدفن او در مصر است.در كتاب«خیرات الحسان»آمده است:در مدینه قحطى پیش آمد.زینب همراه شوهرش عبد الله بن جعفر به شام كوچ كردند و قطعه زمینى داشتند.زینب در همانجا در سال 65 هجرى در گذشت و در همان مكان دفن شد.:

 

 

 

 

 

سر نى در نینوا مى‏ماند اگر زینب نبود

كربلا در كربلا مى‏ماند اگر زینب نبود

چهره سرخ حقیقت بعد از آن طوفان رنگ‏

پشت ابرى از ریا مى‏ماند اگر زینب نبود

چشمه فریاد مظلومیت لب تشنگان‏

در كویر تفته جا مى‏ماند اگر زینب نبود

زخمه زخمى‏ترین فریاد،در چنگ سكوت‏

از طراز نغمه وا مى‏ماند اگر زینب نبود

در طلوع داغ اصغر،استخوان اشگ سرخ‏

در گلوى چشمها مى‏ماند اگر زینب نبود

ذو الجناح داد خواهى،بى‏سوار و بى‏لگام‏

در بیابانها رها مى‏ماند اگر زینب نبود

در عبور از بستر تاریخ،سیل انقلاب‏

پشت كوه فتنه‏ها مى‏ماند اگر زینب نبود